Εθνογραφίες της Ανατολικής και ΝΑ Ευρώπης 

Διδάσκων / ντες:  Γιάννης Μάνος και Γιώργος Αγγελόπουλος

Περίληψη μαθήματος:

Το μάθημα ασχολείται με την ανθρωπολογική μελέτη της Ανατολικής και ΝΑ Ευρώπης όπως αυτή έχει καταγραφεί μέσα από την εθνογραφική έρευνα, από τις πρώτες δεκαετίες του 20ου αιώνα μέχρι και τις μέρες μας. Παράλληλα, επιδιώκει να προσδιορίσει τη σχέση ανάμεσα στην ανθρωπολογία, τη λαογραφία και την εθνολογία, οι οποίες αποτέλεσαν τις επιστήμες εκείνες που ασχολήθηκαν με τη μελέτη στοιχείων του πολιτισμού στην Ανατολική και ΝΑ Ευρώπη, και τον προσέγγισαν ιστορικά και συγχρονικά.

Στο μάθημα θα συζητηθεί, αρχικά, ο τρόπος με τον οποίο ο εν λόγω γεωγραφικός χώρος διαμορφώθηκε ιστορικά ως πεδίο εθνογραφικών μελετών. Παράλληλα, θα εξεταστούν τα ιστορικά, κοινωνικά, πολιτικά και οικονομικά συμφραζόμενα των χωρών της Ανατολικής και ΝΑ Ευρώπης, μέσα στα οποία δημιουργήθηκαν οι συνθήκες για τη μελέτη της πολιτισμικής ταυτότητας και η ανάπτυξη των παραπάνω επιστημονικών πεδίων.

Στη συνέχεια, με τη χρήση εθνογραφικών παραδειγμάτων, θα μελετηθούν όψεις της κοινωνικής πραγματικότητας της Ανατολικής και ΝΑ Ευρώπης καθώς και οι κοινωνικές, πολιτικές και οικονομικές μεταβολές στην περιοχή μετά το 1990. Εδώ θα διερευνηθούν ζητήματα όπως οι διαδικασίες συγκρότησης συλλογικών ταυτοτήτων, η εμπειρία της σοσιαλιστικής περιόδου καθώς και πτυχές της μετα-σοσιαλιστικής πραγματικότητας όπως οι πολιτικές της ταυτότητας, και φαινόμενα όπως η βία, η μετανάστευση και η προσφυγιά.

Ενδεικτική βιβλιογραφία:

Boskovic, Al., Hann, Chr., (Eds), 2013, The anthropological field on the margins of Europe. Berlin: LIT.

Βουτυρά Ευτυχία, Βαν Μπουσχότεν Ρίκη, (Επιμ.) 2007, Ανάμεσα σε παρελθόν και παρόν: Εθνογραφίες του μετασοσιαλιστικού κόσμου, Αθήνα:Κριτική

Μάρκου, Κατερίνα, (επιμ.), 2011, Ανασυνθέσεις και νέες δυναμικές στις βαλκανικές κοινωνίες μετά το 1990, Ηρόδοτος

Mihailescu, V., Iliev, Il., Naumovic Sl., (Eds), 2011, Studying Peoples in the People’s Democracies, Munster: LIT.

Παπαταξιάρχης, Ευθ., (Επιμ.), 2006, Περιπέτειες της Ετερότητας: Η παραγωγή της πολιτισμικής διαφοράς στη σημερινή Ελλάδα, Αθήνα: Αλεξάνδρεια

Todorova, M., 2003, Βαλκάνια. Η Δυτική φαντασίωση, Θεσσαλονίκη: Παρατηρητής

Αναλυτικό πρόγραμμα μαθήματος:

Περισσότερες πληροφορίες για το πρόγραμμα μαθήματος δείτε εδώ.